Applicaties voor zakcomputers

Naast de fabrikanten zijn er ook andere aanbieders met programma’s voor deze minisystemen. We zetten het nogal prijzige aanbod voor de professional tot en met de bruikbare tot zeer goede shareware en freeware even op een rij.

Fred van Lierop / Ulrike Pfalzgraf

Categorieën

Business 2000

Adresbeheer

Afspraken- en projectmanagement

Financiën, reiskosten, declaraties

Rekenprogramma’s

Databases

Multimedia

Utility’s

Communicatie / internet

Gegevensvergelijking

Systeembeheer

Spellen

Games en gimmicks

Actiespellen

Strategieklassiekers

Ontspannings- en hobbyprogramma’s

Waarom zijn die extra programma’s nodig, de minicomputers hebben toch alles al aan boord? De praktijk laat zien dat palm- en handheld-gebruikers snel geneigd zijn op alternatieven voor de voorgeïnstalleerde programmaselectie af te stappen.
Puur commerciële en hoogwaardige ontwikkelingen vind je vooral op Office-gebied, maar de koper kan voor een databaseprogramma makkelijk evenveel op tafel leggen als voor de complete Pocket-hardware. Voor zakelijke gebruikers is de aankoopprijs of de registratie-fee vaak niet zo belangrijk: de oplossing moet werken in samenhang met de PC op de werkplek en de centrale server. Ook het dagelijkse gebruik moet makkelijk zijn. Anderzijds vind je per commercieel product ongeveer vier betaalbare oplossingen, die voor semi-professionele en privé-gebruikers goed functioneren.

Aanbod als voor desktop-PC’s

De pay-, share- en freeware kun je grofweg in drie grote categorieën indelen: Office-ware, utility’s en spellen.
De bureauapplicaties beslaan toepassingsgebieden zoals tekstverwerking, financieel-, agenda- en adresbeheer én databasemanagement. Ook vind je er programma’s voor het bewerken van afbeeldingen, het omrekenen van valuta en krachtige rekenprogramma’s voor wiskundige en statistische doeleinden. Zelfs een CAD-programma voor Windows CE ontbreekt niet.

Bij de utility’s zijn communicatie- en synchronisatieprogramma’s wel zo’n beetje de programma’s waar je nauwelijks omheen kunt. De dagelijkse gegevenssynchronisatie tussen desktopcomputer en de PDA dient als back-up, terwijl beide systemen hun taak alleen vervullen als de adres- en andere gegevens synchroon lopen.

Ook het uitstapje naar het Web vereist bij mini-PC’s en PalmOS-computers vaak aanvullende software. Behalve een modem, Softmodem, GSM Card, of een verbinding via een PC, moeten communicatieprogramma’s zoals een e-mailclient en -browser geladen zijn. Als je onderweg toegang wilt krijgen tot het LAN/WAN heb je bovendien Remote Access-software nodig. Het aanbod daarvan laat echter nog wat te wensen over. Er is ook freeware waarmee je complete webinhoud op je Palm-PC kunt overzetten.

naar top

Business 2000

Zelfs als de vooraf geïnstalleerde bureauprogramma’s in een enkel geval volstaan, verschijnen er vroeg of laat nieuwe functies, uitbreidingstools of een menuweergave die je beter ligt.

Adressen, contacten, projecten

Een van de belangrijkste toepassingsgebieden is het adres- en contactbeheer. Adresgegevens kun je professioneel onderhouden met synchronisatiegeschikte PC-programma’s als Organizer (www.lotus.nl). Speciaal voor PDA’s geschreven software (20 tot 200 gulden) past pagina’s ook aan de kleinere weergave aan. Zo ondersteunt de sterk individueel configureerbare contactmanager Pocket on Schedule van Odyssey (www.odysseyinc.com) Windows CE-gebruikers met een enorme hoeveelheid functies. Je kunt die gratis testen. Voor de volledige versie vanaf het Web, betaal je 90 dollar. Nog professioneler werkt de klantengegevensmanager ACT! (Symantec). Hij kost in de CE-versie 185 gulden. De trialversie op www.symantec.nl  is gratis. Ook voor Epoc-apparaten zoals de Psion Series 5 zijn er geïntegreerde contactmanagers: RMRContact van RMR Software (www.rmrsoft.com) geldt als een gelijkwaardige, maar goedkopere (66 gulden) Epoc-pendant voor ACT! Zoiets belooft ook het sharewareprogramma Contact Manager van CeeSoft (registratie 14 pond op www.palmscape.net ). Meer gebaseerd op tijd- en projectbeheer zijn drie andere freeware-oplossingen voor PalmOS: Time Sheet, Take Time en Titrax. Met minder functies zijn ze bruikbaar en gratis te downloaden via de website van PDACentral, die sinds kort in bij GlobalXS in Nederland wordt gespiegeld ( globalxs.pdacentral.com  ). Vergelijkbaar voor de Psion Series 3 en 5: Widget Software ( www.widget.nl ). Hun Timebase maakt zowel pure registratie van de tijd die aan cliënten en projecten is besteed, als een min of meer gedifferentieerde beoordeling daarvan mogelijk. De volledige versie kost zo’n 200 gulden.

naar top

Financiën, reiskosten, declaraties

Mobiele gebruikers zijn onderweg ook geïnteresseerd in financiële vragen. Voor Windows CE voor palmsize-PC’s vind je Pocket Finance van LandWare ( www.landware.com ), maar ook Finance van VCA System op www.vca.de  (persoonlijk klantenbeheer en reiskostenregistratie). Voor Epoc-gebruikers is er de klassieker Expense Manager van Palmtop op  www.palmtopsoftware.com  (69 dollar). Deze biedt twee modules: één voor gedetailleerde registratie van de kilometerstand, reiskosten en andere uitgaven, en één voor het maken van de latere afrekening op de PC. Je kunt je op bestaande bedrijfsformulieren richten of niet benodigde opties uitschakelen. Palmtop’s Psion Money voor de Series 5 zou zelfs bij kleine bedrijven de volledige boekhouding kunnen bijhouden. Ook interessant voor de Series 5 is RMRBank van RMR Software, dat onder dezelfde naam ook voor de Series 3 verkrijgbaar is. Voor 66 gulden elk beloven de beide programma’s verbazingwekkend veel functies. Bovendien zijn er Nederlandse versies verkrijgbaar.

Via de website van PDACentral op GlobalXS tenslotte kun je een bijzonder staaltje freeware downloaden: StockPilot is een beheerhulpmiddel voor waardepapieren dat ook met dividendberekeningen overweg kan.

naar top

Cijfers, calculaties

Spreadsheets voor palmsize-PC’s: het is  nauwelijks te geloven wat allemaal op de  kleine display van minicomputers past.

De eurocalculator vindt je o.a als shareware via www.palmbox.de  (registratie 9 euro). Uitgangsvaluta zijn in een pop-upmenu of op een landkaart te selecteren. Die kun je dan ook naar een andere munteenheid converteren. De freewaretoepassingen Convert en Convert It (die je via PDACentral op GlobalXS kunt downloaden) kunnen daarnaast ook oppervlaktematen en eenheden voor volumes, kracht, enzovoort omrekenen.

Enorm veelzijdig is het Windows CE-pakket CoolCalc van Applian Software ( www.applian.com ). In dit programma zijn 10 soorten calculators geïntegreerd en je kunt ook je eigen calculators ontwerpen (gratis test, registratie 30 dollar). Op www.surerange.com  vindt je Pocket Spreadsheet voor de palmsize-PC (demoversie is voor 10 dollar te ontsleutelen). Alleen geregistreerde users hebben toegang tot de bètaversie van de Excel-spreadsheet-conversiemodule.

naar top

Databases

Voor privé- of semi-professionele gegevensverzamelingen zijn zowel goedkope shareware als programma’s van een paar honderd gulden verkrijgbaar. Een krachtig relationeel databasemanagementsysteem voor de Psion Series 5 is PowerBase van PurpleSoft, dat voor ongeveer 240 gulden verkrijgbaar is bij Widget Holland en andere aanbieders. Met PowerBase kun je complexe databases ontwikkelen. Onervaren databasegebruikers kunnen zich daarbij op de voorbeelden richten.

Databases voor PalmOS-computers daarentegen, kun je met MobileDB van Mobile Generation Software ontwerpen en onderhouden. Deze shareware ( www.mobilegeneration.com ) slaat met 15 dollar geen gat in je begroting en kan met hulp van enkele afzonderlijk te verwerven convertors ook spreadsheets uit Windows-toepassingen overnemen. Free- en shareware zoals List, JFView 2 en Stick-e Suite, die je kunt ophalen via www.handheld-magazin.de , vormen een niet helemaal gelijkwaardig alternatief voor MobileDB.

naar top

Multimedia

RMRArt: bij handhelds kun je beter  niet te veel afbeeldingen op de  display tonen.

Voor minicomputers zijn massa’s viewers voor tekst en afbeeldingen in omloop. Tot de krachtigste PalmOS-editors voor tekstbewerking behoort de MobileEdition van AportisDoc, die in drie varianten verkrijgbaar is: als reader voor bijna 17 dollar tot en met een professionele versie voor ongeveer 40 dollar ( www.aportis.com ). Aportis stelt bovendien voor om de Palm samen met de viewer als elektronisch boek te gebruiken. Als je dat eens wilt uitproberen, vind je op www.memoware.com  vakliteratuur, romans en filosofische beschouwingen. In dezelfde prijsklasse bevindt zich de tekstviewer RealDoc van TealPoint Software ( www.tealpoint.com ). Soortgelijke bewerkingfuncties worden echter ook aangeboden door de gratis viewers Cspot Run en ToGo Reader. Bij deze laatste converteert een extra module de Doc-bestanden van Windows naar ToGo-formaat. Alle drie de programma’s zijn vanaf www.handheld-magazin.de  te downloaden. Behalve freeware tref je op hetzelfde adres ook multimediaprogramma’s voor PalmOS aan, evenals Image Viewer of het objectgeoriënteerde grafische bewerkingsprogramma QDraw van Quantum. Aanbevolen zijn ook Snap Shot en Spec voor screenshots van de Palm-display. Deze zijn vooral handig als je bepaalde instellingen moeilijk kunt markeren en je ze daarom van de foto wilt verwijderen. Met Spec wordt het beeld daarna opgeroepen. Een combinatie van een tekst- en een spreadsheetviewer voor PalmOS is Documents to Go van DataViz ( www.dataviz.com ). Het basisprogramma converteert de belangrijkste PC-formaten voor de Palm. De weergave ervan vindt plaats met de uitbreidingen WordView en SheetView. Documents to Go schakelt zich ook in bij gegevensvergelijking en controleert of de geconverteerde bestanden vergeleken met de bronbestanden nog up-to-date zijn. Met zijn prijs van 40 dollar en de mogelijkheid ook bestanden te kunnen vergelijken waarvan de originelen zich op netwerkservers bevinden, kwalificeert het programma zich meer voor de Business-klasse.

Het Epoc-aanbod op multimediagebied is vergelijkbaar klein. Van Psion bestaat in elk geval een programma waarmee je presentaties volledig op de handheld kunt ontwerpen. Omdat zoiets nogal omslachtig kan uitpakken, kan een onderweg aangelegd basisontwerp ook op de PC worden afgewerkt. Presentation Manager, de pendant van Microsoft PowerPoint verwerkt ook PowerPoint-bestanden en is voor 174 gulden onder meer bij Widget Software te koop. Omdat ‘multimedia’ ook op geluid slaat: Widget levert voor de Series 5 ook een extra editor voor het weergeven en bewerken van kleine tonenreeksen. Een gratis tekstviewer en een krachtig grafisch programma van 44 gulden vinden Epoc-fans bij RMR-software: RMRArt is ook in een Nederlandse versie verkrijgbaar. RMRText kan bestanden in ASCII of hexadecimaal formaat weergeven.

naar top

Utility’s

Op dit vlak is de marktsituatie nogal onoverzichtelijk en zijn dringend benodigde hulpmiddelen vaak moeilijk te vinden.

Systeembeheer

Ook voor mini’s bestaat er ‘helpware’ voor systeemoptimalisering. Zo vinden Psion-fans bij third-party fabrikant Atelier ( www.atelier.tm ) zelfs een gereedschapskist vol met losse programma’s als Optimize, CheckDisk, Disk Editor en SmartFormat. Systeemoptimalisatie, defragmentatie en reparatie van beschadigde disksectoren realiseert dit kwartet voor bijna 50 dollar.

Voor hetzelfde doel dient de Palm-OS-freeware Launcher III en RamHog, die eveneens via de website van PDACentral op GlobalXS verkrijgbaar zijn. Daarmee vergeleken vormt NetProfile van Phatware een communicatieve uitdaging. Met dit programma ( www.phatware.com ) kun je namelijk TCP/IP-profielen voor verschillende netwerkadapters configureren. De netwerkinstellingen hoeven dan niet steeds met de hand te worden aangepast als je afwisselend op verschillende LAN’s en WAN’s inlogt. Per afzonderlijke licentie voor één gebruiker kost de tool 15 dollar.

Een soortgelijk pakket voor CE-, palmsize- en handheld-computers biedt B-square met zijn verzameling bUseful, die bijna 80 dollar kost. Twaalf tools voeren opdrachten uit die uiteenlopen van systeemoptimalisering, via datarecovery tot en met het uitvoeren van benchmarktests. De B-square producten worden gedistribueerd door Widget Software. Bij hetzelfde bedrijf kunnen Series 5-bezitters Essential Disk Utilities krijgen voor systeembeheer. Dat plezier kost zo’n 50 dollar.

naar top

Internet

Wat het internet betreft, verdient de verzameling CE-software op www.windowsce.com  een uitvoerige surftrip. Hulp bij de eerste schreden op het Web biedt bijvoorbeeld Connect Force van Ruksun Software Technologies ( www.ruksun.com ). Aan de hand van dialoogvensters helpt de internet-assistent bij het configureren van de verbinding. Een bestaande kabel blijft met Alive ( www.appstudio.com ) door regelmatig activeren behouden. Over de status van een download verschaft DownStat Mips opheldering.

naar top

Communicatie

Een e-mailpakket voor Palm-PC’s is bijvoorbeeld de MultiMail-bundel van Actual Software, die de standaards POP3, IMAP4 en SMTP ondersteunt ( www.actualsoft.com ). Mail-verzenders hebben naast het bijna 60 dollar dure programma nu ook nog de Palm en een modem nodig. De kleinere versie onder de clients is MultiMail Discovery, dat je voor 10 dollar kunt registreren. De freeware DirectLink bouwt via een seriële interface een verbinding op met een andere computer. Je kunt het programma vanaf www.geocities.com  laden. Verder heb je er een geschikte verbindingskabel voor nodig. Smartcode Software levert niet alleen een webbrowser voor Palm-computers, maar biedt voor prijzen van rond de 50 dollar ook mail-, fax- en telefoonsoftware aan.

Voor fax- tot en met chat-software kunnen Windows CE-gebruikers bij B-Square terecht. Mobiele Series 5-gebruikers kunnen voor communicatie terugvallen op DsLink van Makesure Services, dat als aanvullende software met de Message Suite wordt meegeleverd ( www.makesureservices.co.uk ). Verbindingen via het internet werken dan ook via de PC. Per licentie wordt 25 dollar gerekend. SMS-berichten en andere communicatie via de draagbare telefoon zijn taken voor de PhoneMan van SGSoftware ( www.sgsoftware.co.uk ). Er worden een heleboel zogenaamde SmartPhones ondersteund. De ontwikkelaar heeft ook bijna een PGP-versleutelingsprogramma voor de Series 5 marktrijp.

naar top

Games en hobby

PC Mobiel kan hier natuurlijk alleen tips geven over wat je voor je vrije tijd en ontspanning allemaal op een zakcomputer kunt installeren. Een verkenning van de aangegeven verzamelsites wordt in elk geval aanbevolen.

Spellen

Burgemeestersverkiezing: SimCity  simuleert stadsontwikkeling.

Grafisch complexe spellen die geheugen vreten en snelle CPU’s nodig hebben, zijn onder meer voor handhelds en PDA’s taboe. Kleine gedulds-, strategie- of op klassiekers gebaseerde bordspellen zijn echter wel heel geschikt. Voor PalmOS biedt www.handheld-magazin.de  veel free- en shareware van Action tot en met Ulk. Ontwikkelaar Scott Ludwig presenteert op die site bijvoorbeeld het behendigheidsspel Gravitation met vijf vrij speelbare niveaus. Bezitters van palmsize- en handheld-PC’s moeten zeker ook eens een kijkje nemen op www.windowsce.com . Onder de 130 spellen die daar worden aangeboden, zul je ongetwijfeld iets leuks vinden. Wie liever op zeker speelt, bestelt gewoon een pakket van Ilium Software ( www.iliumsoft.com ): met twee kaartspellen en één legspel verdrijft het GameTrio voor 20 dollar de tijd. Een inmiddels klassiek strategiespel van Atelier ( www.atelier.tm ) voor de Psion Series 5 is niet echt goedkoop, maar wel echt goed: met SimCity bouw je een hele stad. Voor 60 dollar ontvang je het spel op diskette, inclusief handboek. Typische gimmicks voor de Palm zijn Buzz Word Builder, dat absurde zinnen maakt, PalmSmear voor grappige beeldbewerking en de Tamagotchi-kloon Digi Guppie. Ook deze zijn allemaal via www.handheld-magazin.de  verkrijgbaar. Heeft de Palm ‘gevaarlijke’ spullen aan boord, dan kan de kinderbeveiliging KidsPilot ( www.iscomplete.org ) zinvol zijn. Je kunt daarmee voor maximaal 15 gebruikers toegangsprofielen instellen. Filmliefhebbers met een Epoc-apparaat die 45 gulden in een lexicon willen investeren, kunnen Halliwells Film & Video Guide 1998 bij Widget Software aanschaffen. Last but not least: wie onderweg geestelijke bijstand nodig heeft, vindt bij Widget Software de King James Bible voor Series 5, overigens wel voor dezelfde prijs als Halliwells Film Guide.

naar top

 

Light bedrijfsdatabases

Begrijp goed dat databases voor mobiele computers problemen kunnen opleveren. Tenslotte neemt ook niemand het centrale archief mee in zijn binnenzak. Bij het koppelen van PDA’s en handhelds aan databases die binnen de gehele onderneming worden gebruikt, heb je dan ook per se op maat gemaakte applicaties nodig. Met light-versies en serversynchronisatietechnologieën, zoals die door Sybase, Oracle en Centura zijn ontwikkeld, kunnen CE- of PalmOS-apparaten voortaan ook aan de ‘grote’ databases van deze fabrikanten worden gekoppeld. Eind 1999 moet dat eindelijk ook voor de IBM-database DB2 gelden: hun mobiele versie DB2 Everywhere voor Windows CE en PalmOS doorloopt momenteel de bètafase. Zulke business-oplossingen hebben natuurlijk ook hun prijs. Zo betaal je bijvoorbeeld voor de mobiele Ultra-Lite versie van de Sybase-database Adaptive Server al 820 gulden voor het programma, plus 270 gulden per gebruiker ( www.sybase.nl ). Een licentie voor de objectrelationele database Oracle 8i Lite ( www.oracle.nl ) kost 745 gulden (exclusief BTW) per ‘named user’. Speciale oplossingen die systeemhuizen voor bijvoorbeeld de buitendienst van een onderneming ontwikkelen, brengen extra kosten met zich mee. Desondanks gaan light-databases een glanzende toekomst tegemoet.

naar top