Langzaam maar zeker

Windows CE mag naar de derde ronde en, als we Microsoft geloven, gebeurt dat zelfs nog dit jaar. Het nieuwe OS voor handhelds, PDA’s en embedded-systemen levert talrijke verbeteringen op.

Jörg Rensmann

De nieuwe CE-versie 3.0 is al lang aangekondigd maar het is er nog steeds niet. Aanbieders van CE-apparaten staan klaar voor de nieuwe OS-versie. Als je nu over de aanschaf van een PDA of handheld nadenkt kun je beter op Windows CE 3.0 wachten.

Om de wachttijd te overbruggen komt er eerst een Windows CE 2.12. CE 2.12 verbetert als pure update vooral de eigenschappen van het systeem in embedded omgevingen. Zo worden er enkele specifieke embedded-processors ondersteund en biedt CE 2.12 de ontwikkelaar nieuwe mogelijkheden.

Voor Handheld en Co. zijn de vernieuwingen van CE 2.12 echter niet wereldschokkend — met één uitzondering: naar verluidt zit er in CE 2.12 al een betere webbrowser dan in de pocketversie (HTML 4.0 ondersteuning). Tot dusver kon CE alleen HTML 3.2 weergeven. Minder prettig is dat de nieuwe webbrowser voor CE op de niet onomstreden IE 4.0-code gebaseerd is. Net als bij de Internet Explorer 4 is de nieuwe browser een OEM-applicatie die in andere programma’s zoals het besturingssysteem of de desktop geïntegreerd kan worden.

Ook zouden in Windows CE 2.12 de in versie 2.11 geïntroduceerde databasefuncties opnieuw bewerkt en verbeterd zijn. De databestanden kunnen bij een directe benadering dus op een extern medium zoals een Compact Flash opgeslagen worden: een fundamentele voorwaarde voor de op databases gebaseerde applicatie-ontwikkeling voor CE-apparaten.

Terwijl Windows CE 2.12 binnenkort op de markt komt, werkt Microsoft met een noodgang verder aan Cedar (de codenaam voor CE 3.0).

Hierdoor stijgt Windows CE naar de top op de lijst van Microsoft-producten met de kortste updateperiode (met de Internet Explorer op de tweede plaats). Sinds november 1996 zijn er al drie Major-Releases aangeboden (1.0, 2.0 en 2.1). Updates zoals die naar CE 2.11 of 2.12 niet meegerekend. De verschillende platformdivisies waarin de Windows-CE-groep bij Microsoft is opgedeeld zorgen voor extra verwarring. Zo zou de handheld-PC-groep CE versie 3.0 al klaar hebben terwijl de palmsize-PC’s en de Auto-PC groep nog niet verder dan versie 2.0 zijn. Wat de embedded-groep doet, lijkt zelfs bij Microsoft niemand precies te weten.

naar top

Wat biedt Windows CE 3.0?

Het enige dat ons interesseert is natuurlijk wat Windows CE 3.0 voor de handhelds, PDA’s en subnotebooks te bieden heeft. De 3.0 real time-mogelijkheid, voor de embedded-versie toegezegd, is met name in de procesindustrie en de automatiseringstechniek van belang. De real time-support vereist echter een aanpak van de systeem-kernel. Real time-enabling stelt namelijk hoge eisen aan de interne Scheduler, die de tasks voor de systeemprocessor beheert. Deze wordt dan ook momenteel in de nieuwe vorm getest.

De nieuwe Scheduler in de 3.0-kernel kan echter ook voordelen hebben voor het handheld- en PDA-gebruik. Door een betere job-control van de interne processortaken kan de performance van de machine verbeterd worden (omdat de aanwezige systeemresources beter worden benut). We zullen op de eerste apparaten moeten wachten om deze potentiële performanceverbetering te kunnen bevestigen.

De nieuwe kernel kent ook veel verder doorgevoerde priority levels in de taakscheduler, waardoor waarschijnlijk ook de multitasking-mogelijkheden van CE 3.0 verbeterd worden. Gelukkig wordt nu ook het support voor verschillende Win32-API’s geïmplementeerd (waar in de kernels van de CE-2-versies geen rekening mee is gehouden).

Ook bij CE 3.0 blijft de opbouw van het besturingssysteem behouden. Bijna alle features, met uitzondering van de kernel, kun je dus desgewenst als een optie erbij laden, of uit een specifiek CE-design (voor eigen hardware) weglaten.
De aanbieders moeten dus beslissen wat de ideale mix is tussen functionaliteit en resource-eisen.

naar top

De modulaire opbouw blijft, de footprint wordt groter

De hardwarefabrikanten bepalen dus in ruime mate zelf welke van de nieuwe CE-3.0-features er op hun handheld en Co. ter beschikking staan. Tegelijkertijd wordt de situatie er voor Microsoft wat gemakkelijker door. Er hoeft zo niet bij ieder package op de footprint van het systeem te worden gelet. Met footprint wordt de grootte van het door het systeem bezette geheugen aangeduid. Bij Windows CE is die heel erg belangrijk. Enerzijds voor de hoeveel RAM die het systeem nodig heeft om zijn OS-functies uit te voeren. Anderzijds voor de grootte van het ROM, waarin Windows CE in een handheld ligt opgeslagen.

De belangrijkste vernieuwing in Windows CE 3.0 voor handheld- en PDA-users: de nieuwe kernel zal de COM-technologie van Microsoft beter ondersteunen en voor het eerst ook geschikt zijn voor DCOM, vooropgesteld natuurlijk dat de bijbehorende modules voor CE 3.0 aanwezig zijn.

DCOM-support in Windows CE 3.0 verbetert niet alleen het multitasken maar ook de gegevensuitwisseling tussen CE-systemen en andere werelden. Naast In-Process-COM-objecten ondersteunt het nieuwe CE ook Out-of-Process-COM-objecten, met name belangrijk voor de software-ontwikkeling onder CE. CE implementeert ook voor het eerst verschillende thread-modellen. De in CE 3.0 gerealiseerde DCOM-support komt overeen met de DCOM-standaard van Service Pack 3 voor Windows NT.

Eveneens interessant voor gedistribueerde applicaties (en daardoor ook voor de doelgerichte ontwikkeling van gecombineerde desktop-mobile-oplossingen): de integratie van de Microsoft Message Queue Service (MSMQ). MSMQ wordt hier in tegenstelling tot in desktopsystemen weliswaar alleen in de peer-to-peer-variant ondersteund, maar zelfs dan zal dat waarschijnlijk positief uitpakken voor een betere integratie van desktopsystemen en de handheld respectievelijk PDA. Je kunt je evenwel terecht afvragen of de Microsoft-ontwikkelaars de DCOM- en MSMQ-support in een keer en zonder kinderziektes naar Windows CE zullen kunnen porteren.

naar top

Verbeteringen bij remote access en in het file-systeem

De remote-access-mogelijkheden van Windows CE zijn ook verbeterd. De Telephone Application Programming Interface, beter bekend als TAPI, is met nieuwe componenten en de support voor binnenkomende telefoontjes uitgebreid. Met CE 3.0 kan de handheld dus ook faxen ontvangen en versturen. De TAPI van CE 2.1 liet dit alleen met een workaround toe. De verbeterde TAPI is bovendien belangrijk als CE op een gegeven moment als embedded-systeem in mobiele telefoons gebruikt moet worden.

Ook het geheel opnieuw bewerkte file-systeem van het nieuwe Windows CE 3.0 is voor handhelds en PDA’s het vermelden waard. Tot dusver werkte CE met een objectgebaseerd geheugenmanagement (Object Store) dat niet meer dan 16 MB RAM aan kon. Het nieuwe CE zal tot 256 MB in Object Store beheren, een afzonderlijk bestand mag maximaal 32 MB groot zijn. Alle netwerkbeheerders zullen blij zijn met SNMP. Windows CE 3.0 ondersteunt eindelijk het IP-standaard-management-protocol. SNMP vereenvoudigt het apparaat-management in het LAN en biedt de mogelijkheid verschillende statistieken en statusinformatie van het apparaat op te vragen.

Er zijn ook essentiële vernieuwingen voor de user-desktop. Met DCOM doet Active-X zijn intrede in het nieuwe CE. Dat biedt nieuwe mogelijkheden bij het design van grafische interfaces voor CE-applicaties en verbetert de integratie ervan. Bovendien wordt er gefluisterd dat CE 3.0 naast nieuwe versies van de bestaande pocket-applicaties ook met verdere software zoals een pocket-graphics-tool zal worden uitgerust. Daar komt support voor Active X Data Access Objects (ADO) bij. Met ADO hebben ook autonome databasesystemen zoals de speciale handheld-versies van Oracle of de MS-SQL-server zin. ADO vereenvoudigt de toegang tot de databases vanuit front-end-applicaties.

De uitbreiding van de grafische mogelijkheden van CE 3.0 is gericht op het gebruik in sub-notebooks. Windows CE 3.0 ondersteunt behalve de gebruikelijke standaard-handheld- en PDA-resoluties ook hogere grafische resoluties zoals 640 x 480 beeldpunten, die bijvoorbeeld voor apparaten uit de HP-Jornada-categorie interessant zijn. Veel van de nieuwe features zijn, als je alle CE 3.0-modules installeert, met name voor zulke sub-notebooks interessant. Alsof dat nog niet genoeg is, proberen de Microsoft-ontwikkelaars dit nog te overbieden door Windows CE van serverfuncties te voorzien. Windows CE wordt weliswaar geen nieuw Windows NT, maar je kunt wel volledig geïntegreerde HTTP-servercomponenten op het OS installeren. Deze ondersteunen IS-API-uitbreidingen en filters. Deze features vereenvoudigen vooral het web-gebaseerde remote management van de CE-apparaten, maar zijn minder geschikt de CE-handheld als webserver te gebruiken.

naar top

Is het wachten de moeite waard?

Bij zoveel nieuwe features komt natuurlijk de vraag op of het wel de moeite waard is op Windows CE 3.0 te wachten, met name omdat Microsoft zelf met de release 2.12 nog een tussenstap inlast en daarmee eigenlijk toegeeft dat CE 3.0 nog niet snel beschikbaar is.

Over het algemeen kun je zeggen dat CE 3.0 met de nieuwe features veel potentieel biedt, wat effect heeft op de handling van CE-apparaten en de mogelijkheden van de digitale begeleider.

Het wachten op CE 3.0 kan dus echt de moeite waard zijn, maar je zou in ieder geval moeten nagaan of er een rom-wissel voor een systeem-update door de fabrikant van de PDA respectievelijk de fabrikant van de handheld wordt aangeboden. Apparaten waarbij geen upgrade naar CE 3.0 mogelijk is, kun je nu beter niet kopen, vooral omdat die met de nieuwe generatie van 3.0-hardware zeker in prijs zullen dalen.

Als de nieuwe CE-versie werkelijk voorzien is van al deze features en vernieuwingen, is men met de nieuwe versie nogal wat van plan.

naar top