Toekomstmuziek: digitale video op de notebook
Digitale video, nu nog sneller

Dr. Harald B. Karcher / Huub Delea

Via een hogesnelheidsinterface ‘i.LINK’ kun je nu met 200 megabit/s digitale video direct naar een notebook doorsturen. We hebben de supersnelle IEEE-1394-interface uitgeprobeerd met de digitale camcorder PC1 en de eerste notebook met IEEE-1394 interface, de Sony Vaio 505.

Een transferrate van maximaal 200 megabit/s wordt gehaald door sommige hele snelle harddisks, digitale TV-uitzendingen, settop-boxen en digitale camcorders via IEEE-1394 voor computers. In onze test maakten we gebruik van de tot dusver waarschijnlijk kleinste Sony digitale videocamerarecorder, de DCR-PC1E alsmede een TDK-IEEE-1394-kabel (ZCAT2749-0430). De datatransmissie wordt bestuurd door het viideoprogramma ‘DVGate’.
De Vaio 505 notebook is een superlichte notebook, vergelijkbaar met de Toshiba 7020. De Vaio 505 is tot nu toe de enige notebook met een Firewire of IEEE-1394 aansluiting en helaas voorlopig niet in Nederland niet geleverd. De eerste notebook met FireWire wordt naar alle waarschijnlijkheid de nieuwe G3 PowerBook van Apple met FireWire-ondersteuning via de “FireWire To Go” PC Card van Newer Technology. De Sony PC 1 camcorder is wel volop verkrijgbaar maar wordt in juli alweer opgevolgd door de PC 2.
De PC 1 camcorder beschikt onder andere over:

• l 1/4-inch CCD-beeldconverter met 680.000 pixels
• l draaibaar 2,5-inch TFT-display met 180.000 pixels
• l in de camcorder ingebouwde luidsprekers
• l Carl-Zeiss-lens met 10x optische zoom en 40x digitale zooml video- en fotomodus
• l LP-modus voor 90 minuten digitale video op bandjes van 60 minuten
• l ondersteuning ook door van chip voorziene mini-DV-cassettes
• l talrijke faders en semiprofessionele digitale effecten
• l opname- en belichtingsprogramma’s inclusief low-lux-opname
• l robuuste magnesium-behuizing
• l last but not least: de voor onze test benodigde digitale video-DV-interfacebus volgens de standaard IEEE-1394.

Deze camcorder, die zo groot is als de palm van je hand en in je broekzak past is heel interessant en wordt zelfs door televisiestudio’s als superlichte digitale camera voor lastige buitenopnames gekocht. De advies prijs voor de PC 1 is 4599 gulden.

naar top

Let’s start

Boven de videobesturingsbalk, links de videomonitor en rechts de stilstaande monitor met tijdscode.

We verbinden de DV-OUT van de camcorder met de i.LINK-bus van onze Sony-Vaio-notebook via de TDK-IEEE-1394-kabel. We doen dit terwijl hij in gebruik is, dus via hot-plug-in: in Windows 98 wordt de camcorder automatisch herkend en meldt: ‘De drivers voor nieuwe hardwarecomponenten worden geïnstalleerd’. Dat was het. Het wachten is nu op verdere instructies.
Bij het oproepen van het videoprogramma ‘DVgate’, dat al op de notebook is geïnstalleerd en zonder bijbetaling wordt meegeleverd, verschijnt boven in het beeldscherm een videobesturingsbalk, links op de display verschijnt een virtuele videomonitor en rechts nog een venster voor het extern kopiëren van stilstaande beelden. Via de TouchPad gebruik je de besturingsbalk om de digitale camcorder aan te sturen. De USB op de notebook en IEEE-1394 Iink werken braaf samen. De besturingsbalk biedt alle drivefuncties inclusief slow motion en stap voor stap.

Bitstroom

De DV-out-interface van de camcorder levert ongeveer 25 megabit/s voor de video, 1,5 megabit/s voor het stereogeluid en nog eens 3,5 megabit/s voor overige aanvullende gegevens en besturingsdata. Dat maakt samen 30 megabit/s; de videocompressierate ligt ongeveer bij 5:1.
Onze kleine ‘Mini DV Digital Video Cassette’ slaat weliswaar 60 minuten digitale video zonder problemen op, maar de 4,3-GB harde schijf van de notebook kan dit niet aan. Daarom kunnen ook alleen beperkte scènes, een serie opeenvolgende beelden of afzonderlijke snapshots op de notebookharddisk worden opgeslagen. Daarom wil Sony nog krachtiger notebooks voor videotoepassingen op de markt brengen, hopelijk dan ook in de Benelux.

naar top

Draaien maar!

De Sony DCR-PC1E met draaibare display is een makkelijk te hanteren apparaat.

Nu op ‘Weergave’ klikken, de camera snort en de beelden lopen absoluut schokvrij en zonder verdere aanvullende hardware voor het opnemen van videoframes (frame-grabber). De test als mobiele videokijker met slechts 1,35 kg gewicht is dus gelukt. De virtuele videomonitor kun je op vier vaste groottes instellen tussen 160 x 120 en 640 x 480 of traploos vergroten tot het gehele TFT-oppervlak van 10,4 inch met 800 x 600 beeldpunten. Bovendien kun je kiezen uit een normale beeldverhouding van 4:3 of een breedbeeld-verhouding met 16:9.

Snapshots

Het op de Sony-notebook standaard meegeleverde programma DVgate kan maximaal 30 volledige beelden via het monitorvenster aan. In de ‘Weergave’-modus kunnen in totaal 30 stilstaande beelden als korte complete serie afbeeldingen worden opgenomen, dat wil zeggen telkens 15 beelden vooruit en terug. Alle van tevoren opgenomen beelden worden daarbij door het Sony-programma DV-gate weer overschreven. De digitale camcorder stopt automatisch nadat een serie beelden werd opgenomen. Met de virtuele schuifregelaar in het rechter opnamevenster lopen we nu heel nauwkeurig beeld voor beeld naar links of rechts. Elk beeld heeft een eigen nummer, de tijdcode.

naar top

Waarheen met de beelden

60 minuten in een lucifersdoosje: een mini-DVD-cassette van Sony.

Afzonderlijke beelden kun je via het Windows-klembord in WinWord, Excel, Powerpoint of de diverse beeldbewerkingsprogramma’s exporteren en ook via e-mail versturen. Via ‘Opslaan’ in het opnamevenster komt het aparte beeld ook direct als fotobestand op de notebookschijf. Voor het beheer, de archivering en het opbergen van de vele foto’s in digitale foto-albums dient het comfortabele programma ‘PictureGear’, een door Sony op de notebook van tevoren geïnstalleerde fotomanager.
De 60-minuten mini-DV-cassette inclusief ingebouwde chip kostte bij het sluiten van de redactie ‘slechts’ 45 gulden, zonder chip komt hij op ongeveer de 30 gulden.
Met een serie beelden kunnen bijvoorbeeld psychologen en gedragsonderzoekers een bewegingsverloop nauwkeurig analyseren. Zo kun je een knipoog in 30 afzonderlijke stappen ontleden, meten en bekijken. Je kunt echter ook verkorte weergave maken door alleen bepaalde beelden uit de slowmotion video afzonderlijk over te nemen. Voor digitale foto’s gebruik je ofwel meteen de ‘Photo’- button aan de camcorder of selecteer je de beste snapshot uit een vooropgezet gekozen filmscene.
De kwaliteit kan echter bij lange na niet tippen aan gebruikelijke foto’s en haalt ook niet helemaal het niveau van goede digitale foto-apparaten. Aan de andere kant heeft het geteste ensemble met de vooruitstrevende IEEE-1394-technologie een hoog innovatief gehalte. Daarmee is de prijs/kwaliteitsverhouding weer rechtgetrokken.

Conclusie: waarschijnlijk wordt met de applicatie ‘DVgate’ pas het topje van de ijsberg zichtbaar - en een voorproefje gegeven. De 200 megabit/s bandbreedte worden daarmee namelijk nog lang niet ten volle benut. De steeds sterkere vergroeiing van computers, notebooks, telecommunicatie en audio/video-consumentenelektronica zal in elk geval niet meer op technische beperkingen stuiten.

naar top

 

IEEE-1394, i.LINK, FireWire

De standaard IEEE-139 beschrijft een digitale. seriële interface met hoge snelheid waarmee je hoogwaardige audio- en videosignalen kunt doorgeven. Deze standaard geldt in de AV- en IT-branche als ideale poort voor de verbinding van digitale audio/video-apparaten en PC’s. Deze toekomsttechnologie is oorspronkelijk ontwikkeld door Apple en wordt ‘FireWire’ genoemd. Sony introduceerde de 1394-technologie in april 1997 onder de naam i.Link. IEEE-1394-compatibele apparaten als digitale camcorders, digitale camera’s, DVD-romdrives, digitale TV’s en settopboxen kunnen eenvoudig door kabels met PC’s en notebooks worden verbonden en daarmee heel snel communiceren. Gebruikers hebben zo de mogelijkheid, digitale data, beelden, geluid en animatie met hoge snelheid en nagenoeg zonder kwaliteitsverlies via 1394-interfaces door te geven, te bewerken en op te slaan.

 

Features en voordelen van IEEE-1394, i.LINK en FireWire:

Highspeed-standaardisering: IEEE-1394 is een hardware- en softwarestandaard voor de transfer van data met 100, 200 of 400 megabit/s. Als alle belangrijke producenten zich houden aan deze internationale IEEE-standaard, kunnen er binnenkort vele compatible highspeedverbindingen zijn. Digitalisering: met de digitale 1394-interface hoeven de digitale audio/video-data niet meer in analoge worden omgezet. Dit maakt een hele hoge data-integratie en het bijna verliesvrij kopiëren mogelijk. Miniaturisatie: de kleine 1394-stekker en de dunne seriële kabel kunnen grotere aansluitingen, bijv. SCSI, vervangen. Eenvoudige installatie: bij de 1394-kabels heb je geen afsluitweerstanden (zoals bij SCSI), apparaten-ID’s, DIP-switches of gecompliceerde instellingsmethoden meer nodig. Eenvoudige hot plugging: de gebruiker kan IEEE-1394-apparaten tijdens gebruik aansluiten of ontkoppelen zonder deze van tevoren te hoeven uitschakelen en zonder de computer opnieuw te starten - net als bij USB. Scalable: er kunnen maximaal 63 aangesloten IEEE-1394-apparaten met 100, 200 en 400 megabit/s op de bus worden aangestuurd. Economie: de gegarandeerde real time transfer van aan tijdgekoppelde data (bijv. audio/video-stromen) maakt dure bufferoplossingen en highperformance videocapturing-boards overbodig. USB-compatibel: IEEE-1394 kan ook tegelijkertijd met of naast USB (Universal Serial Bus) aan PC’s en notebooks werken, maar is 33 maal zo snel dan USB. Via de USB kun je maximaal 127 apparaten op de PC of notebook met in totaal maximaal 12 megabit/s aansluiten.

naar top